لیست کامل 109 اصطلاح کاربردی املاک
هر فردی ممکن است روزی نیاز به اجاره، رهن یا حتی خرید و فروش و ساخت ملک داشته باشد. در چنین شرایطی اطلاع از اصطلاحات بازار املاک میتواند شما را از سردرگمی نجات داده و حتی باعث جلوگیری از اشتباه و تقلب در معامله شود. باتوجهبه اینکه اصطلاحات قانونی و قدیمی زیادی در حوزه ملک در بازار ایران بهکار میرود و تمامی افراد با مفاهیم و بار قانونی آن آشنا نیستند، در این مقاله از وبلاگ بیتهوم به معرفی و تفسیر اصطلاحات ملکی میپردازیم. لازم است بدانید که این واژه نامه املاک کاملترین واژهنامه در بازار ملک است و میتوانید بهعنوان مرجع از آن استفاده کنید.
اصطلاحات ملکی زمین
در این بخش، به معرفی اصطلاحات بازار املاک میپردازیم که بهصورت اختصاصی به ملک و مشخصات آن مربوط میشوند.
عرصه
عرصه زمینی است که بنای ساختمان روی آن ساخته میشود.
اعیان
اعیان، ساختمان یا بنایی است که روی عرصه میسازند.
قطعه مالکیت
قطعه مالکیت، زمینی که مرزهای مشخص داشته و برای آن سند مالکیت رسمی صادر شده است.
پلاک
پلاک، زمینی است که مرزهای آن در سند مالکیت کاملا مشخص شده است. پلاک ممکن است بهصورت دایرهای یا بیرنگ نمایش داده شود.
ملک دو کله
ملکی که بهصورت شمالی-جنوبی یا شرقی-غربی ساخته شده و با 2 خیابان موازی مرتبط است.
ملک دو نبش
در واژه نامه املاک، ملک دو نبش، ملکی است که بین دو خیابان موازی هم قرار گرفته باشد.
ملک دوبَر
ملک دوبر در واژه نامه ملکی، بنایی است که از دو سمت با دو خیابان متقاطع است.
تفکیک
تقسیم یک قطعه از زمین به دو یا چند قطعه دیگر برای استفاده جداگانه یا صدور سند مالکیت، تفکیک میگویند. در اصطلاحات املاک، تفکیک برای استفاده جداگانه از هر قطعه زمین انجام میشود. بنابراین در این حالت، عرصه اصلی به چند بخش تقسیم خواهد شد.
تجمیع
به ادغام چند قطعه مالکیت، تجمیع میگویند. در این شرایط، اسناد اولیه لغو شده و باید برای دریافت یک سند جدید اقدام شود. تجمیع درست نقطه مقابل، تفکیک است.
حق تعدیل تراکم
حق تعدیل تراکم در لیست اصطلاحات کاربردی املاک، هزینهای است که برای استفاده از تراکم حداکثر مجاز باید پرداخت شود. منظور از تراکم حداکثر مجاز، تراکم بیشتر از تراکم پایه تا حداکثر تراکم مجاز است.
حداکثر تراکم مجاز
به بیشترین میزان تراکم مجازی که هر زمین با لحاظ ویژگیهای زمین میتواند داشته باشد، حداکثر تراکم مجاز میگویند. ویژگیهای زمین که در تعیین حداکثر تراکم مجاز نقش دارند به شرح زیر هستند:
- ابعاد قطعه زمین؛
- معابر مجاور زمین؛
- تامین سرانه فضای باز موردنیاز؛
- رعایت سقف جمعیتپذیری واحدهای تقسیمات شهری.
تراکم پایه
کمترین میزان تراکم مجازی که هر زمین بدون پرداخت هزینه تعدیل تراکم میتواند داشته باشد را تراکم پایه میگویند.
حق تعیین کاربری
حق تعیین کاربری، هزینهای است که باید در زمان انتخاب کاربریهای زیر در مناطق مجاز پرداخت شود.
- تجاری؛
- انتفاعی.
بر زمین
به مجاور بودن حد زمین با یک یا چند گذر، بر زمین میگویند. طبق این تعریف میتوان بر زمین را به موارد زیر دستهبندی کرد:
| بُر زمین | توضیحات |
| زمین یک بَر | حد زمین به 1 خیابان مشرف است. |
| زمین دو بَر | حد زمین با 2 خیابان مشرف است. |
| زمین سه بَر | حد زمین با 3 خیابان مشرف است. |
| زمین چهار بَر | حد زمین با 4 خیابان مشرف است. |
| زمین با بَر ثابت | حد زمین بهشکل قطعه منظم چهارگوش است. |
بَر اصلاحی
بر اصلاحی یکی از مهمترین اصطلاحات ملکی است که بهمفهوم حدی از قطعه زمینی مشرف به گذر بوده که دارای حد اصلاحی است و برای آن باید عقبنشینی انجام شود.
خط اصلاحی
در کنار بر اصلاحی، خط اصلاحی یکی دیگر از اصطلاحات املاک است. این اصطلاح به خطی اشاره دارد که بعد از عقبنشینی ملک، روی پلاک کشیده خواهد شد.
رفیوژ
رفیوژ، بخشی از سطوح خیابان، میدان یا تقاطع است که معمولا بهشکل برجسته و با اختلاف از سطح کف خیابان اجرا خواهد شد. در واقع هدف از اجرای رفیوژ، تفکیک مسیر حرکت وسایلنقلیه است.
تعریض
زمانیکه عرض گذر افزایش پیدا میکند، به آن تعریض میگویند. در حوزه املاک، تعریض به شیوههای مختلف زیر انجام میشود:
- تعریض از محور؛
- تعریض از یک طرف؛
- تعریض طبق خط طرح.
پخ
پخ، بخشی از نبش تقاطعها است که آن را برای ایجاد دید مناسب رانندهها و عابران طراحی میکنند.
دوربرگردان
دوربرگردان، فضای بازی است که در انتهای خیابانها و کوچههای بنبست قرار گرفته و هدف از طراحی آن، امکان دور زدن وسایلنقلیه است.
کف آماده
کف آماده، آخرین پوشش سطح زمین یا طبقههای ساختمان است که با استفاده از مصالح ساختمانی مختلف ساخته میشود.
کف در گذر عام
کف در گذر عام بهمفهوم موقعیت کف در گذرگاه عمومی است که از آن برای محاسبه ارتفاع ساختمان استفاده میکنند.
زمین مشجر
به زمینی که درخت داشته باشد، مشجر میگویند.
اصطلاحات حقوقی بازار املاک
تمامی کسانی که قصد ساخت آپارتمان و ویلا یا خرید و فروش ملک را دارند باید با اصطلاحات حقوقی بازار املاک نیز آشنا شوند.
اموال منقول
اموال منقول شامل اموالی است که میتوان آنها را بدون آسیب دیدن یا کم شدن ارزش مالی، از جایی به جایی دیگر منتقل کرد.
اموال غیرمنقول
اموال غیرمنقول، اموالی است که امکان جابهجایی آنها وجود ندارد یا ممکن است با جابهجایی آسیب دیده و ارزش مالی آنها کم شود.
هبه
هبه در لغت بهمعنای بخشیدن است و در اصطلاحات ملکی به بخشش یک ملک به شخص دیگر گفته میشود. در هبه، برخلاف مبایعهنامه نیازی نیست شخص گیرنده ملک، اهلیت حقوقی داشته باشد. بنابراین افراد صغیر و دارای بیماریهایی مانند آلزایمر نیز میتوانند ملک را دریافت کنند.
لازم است بدانید که در هبه، تا زمانیکه گیرنده ملک، آن را نفروخته باشد، میتوان ملک را از او پس گرفت.
صلح
صلح در اصطلاحات حقوقی بازار ملک مانند هبه است. با این تفاوت که در صلح طرفین باید اهلیت داشته باشند. از طرفی، در صلح مانند هبه امکان بازپسگیری ملک وجود ندارد.
حدود اربعه
به 4 مرز اصلی یک ملک شامل شمال و جنوب و شرق و غرب، حدود اربعه میگویند.
تصرف عدوانی
تصرف عدوانی یکی از اصطلاحات املاک است که به تصرف غیرقانونی ملک با اِعمال زور اشاره دارد.
معاملات معارض
زمانیکه ملکی به بیشتر از یکنفر فروخته شده باشد به آن معامله معارض میگویند.
ملک ثبت شده
ملک ثبت شده در اصطلاحات کاربردی املاک به ملکی اشاره دارد که نام و جزئیات آن در دفاتر ثبت اسناد و املاک کشور درج شده باشد.
ملک جاری
به ملکی که تاکنون در دفتر اسناد و املاک کشور ثبت نشده و هیچ سندی برای آن صادر نشده باشد، ملک جاری میگویند.
ملک موروثی
ملک موروثی، ملکی است که پس از فوت مالک به ورثه میرسد.
ملک بازداشتی
اگر ملکی به دستور مقامات قضایی از مالک خارج شده و مجاز به انجام هیچگونه معاملهای (خرید و فروش و رهن و اجاره) نباشد به آن ملک بازداشتی میگویند.
املاک مشاع
مشاع یکی از اصطلاحات پُرکاربرد در واژه نامه املاک است و به املاکی گفته میشود که چندین مالک داشته و بخشهایی از آن بهصورت اشتراکی استفاده میشوند.
افراز املاک مشاع
افزار املاک مشاع بهمعنای تقسیم مال غیرمنقول بین مالکان و بر اساس میزان سهم هر کدام از آنها است.
تفکیک املاک مشاع
زمانیکه ملکی مشاع به بخشهای کوچکتر برای مالکیت مستقل تقسیم میشود به آن تفکیک املاک مشاع میگویند.
خیارات
خیارات یکی از اصطلاحات حقوقی رایج در بازار املاک است و به اختیاراتی اشاره دارد که خریدار و فروشنده مطابق قانون یا شروط تعیینشده توسط طرفین آن را تحت اثر قرار خواهند داد. نکته مهم اینکه، تمامی خیارات باید در قرارداد برای طرفین معامله مشخص شده و به امضا برسد.
خلع ید
به فرایند بازپسگیری ملکی که بهشکل غیرقانونی تصرف شده باشد، خلع ید میگویند.
مجهولالمالک
به ملکی که مالک مشخصی نداشته یا هویت مالک آن مشخص نیست، ملک مجهولالمالک میگویند.
انحصار وراثت
به فرایندی که در آن ورثه قانونی متوفی برای تقسیم اموال تعیین میشوند، انحصار وراثت میگویند.
مالک رسمی
مالک رسمی در اصطلاحات ملکی به شخصی اشاره دارد که نام او بهصورت رسمی در سند ملک ثبت شده باشد.
حق انتفاع
حق انتفاع بهمفهوم حقی است که به افراد اجازه استفاده از اموالی را میدهد که متعلق به فرد دیگری است یا مالک خاصی ندارد.
اصطلاحات ملکی ساختمان
در این بخش از لغت نامه اصطلاحات ملکی به بررسی اصطلاحاتی میپرازیم که در محدوده ساختمان هستند.
واحد فول فرنیش
به واحدهای مسکونی که از قبل با وسایل اصلی زندگی، کاملا مُبلِه شده و تقریبا آمادۀ سکونت باشند، فول فرنیش (Fully Furnished) میگویند؛ بنابراین نیازی نیست قبل از جابهجایی برای خرید وسایل و تجهیزات مختلف اقدام کنید.
بهعبارت سادهتر، بعد از اجاره یا خرید واحدهای فولفرنیش تنها به وسایل شخصی و چمدانهای خود نیاز دارید، در نتیجه بهمیزان قابلتوجهی در هزینههای شما صرفهجویی شده و از طرفی نگران دکوراسیون هزینهبر و وقتگیر خانه جدید نخواهید بود.
واحدهای فولفرنیش معمولا مجموعه کاملی از وسایل و تجهیزات به شرح زیر دارند:
|
بخشهای مختلف خانه |
وسایل و تجهیزات در واحدهای فولفرنیش |
| پذیرایی | · مبلمان یا کاناپه؛
· میز جلو مبلی؛ · میز غذاخوری و صندلی؛ · میز تلویزیون و تلویزیون؛ · فرش یا قالیچه؛ · تجهیزات نورپردازی و دکوری؛ · سیستم گرمایش و سرمایش. |
| اتاق خواب | · تخت و تشک؛
· ست ملحفه و روتختی؛ · میز کنار تخت؛ · کمد لباس؛ · میز آرایش و آینه؛ · دراور؛ · پرده؛ · چراغخواب یا آباژور؛ · تلویزیون؛ · سیستم گرمایش و سرمایش. |
| آشپزخانه | · یخچال و فریزر؛
· اجاق گاز و هود؛ · فر و مایکروویو؛ · ماشین لباسشویی؛ · ماشین ظرفشویی؛ · کابینت و سینک؛ · جاروبرقی و سایر وسایل نظافت؛ · ظروف آشپزخانه مانند قابلمه، ماهیتابه، بشقاب و قاشق و چنگال؛ · قهوهساز و چایساز. |
| حمام و سرویس بهداشتی | · دوش و وان؛
· توالت فرنگی و ایرانی؛ · روشویی و آینه؛ · حولهخشککن یا رادیاتور؛ · پرده دوش؛ · قفسه قرارگیری وسایل شخصی؛ · فرش حمام. |
واحد سمی فرنیش
واحدهای مسکونی که تنها با برخی وسایل ضروری و اصلی مُبلِه شدهاند با نام سِمیفرنیش (Semi-Furnished) شناخته میشوند. این واحدها بر خلاف خانههای فولفرنیش کاملا آماده زندگی نیستند و باید برخی وسایل موردنیاز را خریداری کنید. از جمله وسایل و تجهیزاتی خانههای سِمیفرنیش میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- کابینت آشپزخانه؛
- یخچال و فریزر؛
- ماشینلباسشویی و ماشین ظرفشویی (در برخی موارد)؛
- اجاقگاز و هود؛
- سیستم گرمایش و سرمایش؛
- کمد دیواری.
همانطور که میبینید خانههای سمیفرنیش هنوز به وسایل و تجهیزات دیگری برای سکونت نیاز دارند، چون تنها شامل وسایل ضروری هستند؛ برای سکونت در این واحدها باید تجهیزات زیر را اضافه کنید:
- مبل کامل؛
- میز ناهارخوری و صندلی؛
- تلویزیون؛
- تخت و سایر وسایل اتاقخواب؛
- وسایل برقی آشپزخانه؛
- ظروف آشپزخانه.
کلوزت روم
کلوزت روم (Closet Room) که برخی آن را با نام واکاین کلوزت (Walk-in Closet) نیز میشناسند، بخشی کوچک کنار اتاق خواب اصلی است که فضای مناسبی برای قراردادن وسایل شخصی مانند لباس، کیفوکفش، ساعت و اکسسوری و سایر وسایل دارد.
ابعاد کلوزت روم بیشتر به مساحت واحد مسکونی و نوع اتاقخواب (مستر یا معمولی) بستگی داشته و شامل تجهیزاتی به شرح زیر است که مرتبکردن، نگهداری و دسترسی سریع به وسایل شخصی را راحتتر میکند:
- رگال لباس در ابعاد مختلف؛
- قفسه برای کیف و کفش؛
- کشو برای ساعت و عینک و سایر اکسسوریها؛
- میز و آینه برای آمادهشدن (در برخی موارد).
مَستر روم
هر واحد مسکونی ممکن است اتاقخوابهای متعددی با ابعاد متفاوت داشته باشد که معمولا بزرگترین و مجهزترین آنها با نام اتاق مَستر یا مَستر روم (Master Room) شناخته میشود. اتاقهای مَستر معمولا دارای حمام و سرویسبهداشتی اختصاصی و فضای کلوزتروم هستند و ویژگیها و امکانات کاملی به شرح زیر دارند:
- متراژ بزرگتر از سایر اتاقها؛
- کمد بزرگ یا فضای کلوزتروم؛
- فضای بیشتر برای تخت، میز و حتی مبل و صندلی؛
- بالکنی بزرگتر از سایر اتاقها؛
- حمام و سرویسبهداشتی اختصاصی.
مید روم
اگر اتاقهای یک واحد مسکونی بهصورت اتاق کوچک، اتاق متوسط و اتاق بزرگتر یا مَستر دستهبندی شود، مید روم (Mid Room) بهمعنای اتاق متوسط است که ابعادی بزرگتر از اتاق کوچک خانه و کوچکتر از اتاق مَستر دارد.
مید روم مانند اتاقهای مستر دارای حمام و سرویسبهداشتی اختصاصی و کلوزت روم نیست و تنها برای یک نفر مناسب خواهد بود؛ در واقع این اتاقها حمام و سرویسبهداشتی مشترک دارند اما ممکن است باتوجهبه ابعاد، بالکن یا فضا برای میز مطالعه نیز داشته باشند.
خانه فلت
خانه فلت (Flat) بهمعنای واحد مسکونی مستقلی است که داخل یک ساختمان قرار دارد، بهعبارت سادهتر، تمامی امکانات از جمله اتاقخوابها، پذیرایی، آشپزخانه و حمام و سرویسبهداشتی داخل یک واحد قرار گرفتهاند. خانههای فلت ممکن است داخل ساختمانی با چند واحد جداگانه یا بهصورت کاملا مستقل مانند ویلا و تنها برای یک خانواده ساخته شوند.
خانه دوبلکس
به خانهها یا واحدهای آپارتمانی که دو طبقه هستند و طبقات با راهپلهای داخلی بهیکدیگر متصل میشوند، دوبلکس (Duplex) میگویند. بخشهای مختلف این خانهها بر خلاف واحدهای فلت، در طبقات تقسیم شده و معمولا بهصورت زیر طراحی میشوند:
- طبقه پایین: پذیرایی، آشپزخانه و سرویس مهمان؛
- طبقه بالا: اتاقخوابها و سرویس و حمام اصلی.
خانه تریپلکس
خانههای تریپلکس (Triplex) شامل 3 طبقه هستند که در آنها، طبقات با راهپلهای داخلی یا آسانسور بهیکدیگر متصل میشوند. این خانهها ممکن است واحدی در یک برج یا بهصورت خانهای مجزا ساخته شوند، اما نحوه معماری آنها معمولا مشترک و به شرح زیر است:
- طبقه اول: پذیرایی، آشپزخانه و سرویس مهمان؛
- طبقه دوم: اتاقخوابهای اعضای خانواده و سرویسهای اصلی؛
- طبقه سوم: اتاق کار، اتاقخواب اضافی یا سوئیت مهمان.
پنت هاوس
پنتهاوس (Penthouse) به واحدی در بالاترین طبقه ساختمانهای بلند یا برجها گفته میشود که معمولا متراژ بسیار بیشتری نسبت به واحدهای دیگر داشته و بهترین چشمانداز را به سطح شهر دارد. از جمله ویژگیها و امکانات خاص پنتهاوس میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- چشماندازی عالی و گاهی 360 درجه از شهر؛
- اتاقهای بیشتر و بزرگتر؛
- تراس یا بالکن بزرگ؛
- سقف بلند؛
- پنجرههای بزرگ از کف تا سقف؛
- جکوزی داخل واحد یا تراس؛
- طراحی لوکستر و مدرنتر از سایر واحدها؛
- آسانسور اختصاصی.
خانه هوشمند
خانه هوشمند به خانههایی که امکانات و تجهیزات مختلف آن به تکنولوژی روز مجهز بوده و از طریق اینترنت قابلکنترل هستند، هوشمند (Smart Home) نامیده میشوند. در این خانهها، از کوچکترین تجهیزات مانند چراغها تا امنیت و قفل دربها از راهدور و با موبایل یا تبلت کنترل شده و نیازی به کنترل دستی نیست.
خانه اکوفرندلی
خانه اکوفرندلی (Eco-Friendly Home) به خانههای گفته میشود که ساخت و سکونت در آنها هیچگونه آسیبی به محیطزیست وارد نکرده و با استفاده از انرژیهای پاک نیز در منابع صرفهجویی میشود. این خانهها ویژگیهای خاصی به شرح زیر دارند که آنها را به نمونهای از بهترین انتخابها برای زندگی مسالمتآمیز در کنار طبیعت تبدیل کرده است:
- استفاده از مصالح سازگار با محیطزیست؛
- مصرف انرژی پایینتر؛
- استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر مانند انرژی خورشیدی؛
- تجهیزات روشنایی کممصرف یا طراحی پنجرههای سراسری برای استفاده از نور روز؛
- سیستم جمعآوری آب باران؛
- تجهیزات کاهش مصرف آب و برق؛
- عایقبندی بسیار مناسب برای جلوگیری از هدررفت گرما و سرما؛
- تهویه مطبوع و کاهش مصرف برق سیستمهای سرمایش و گرمایش.
خانه پلان باز
به خانههایی که بهجای دیوارهای متعدد و جداکننده، دارای فضایی بزرگ و یکپارچه هستند، خانه پلان باز (Open Plan Home) میگویند؛ در این خانهها، دیواری بین فضاهای مختلفی مانند پذیرایی، ناهارخوری و آشپزخانه وجود نداشته و در نتیجه کل محیط بازتر و بزرگتر بهنظر میرسد.
چشمانداز 360 درجه
چشمانداز 360 درجه که بیشتر در پنتهاوس معنا پیدا میکند، بهمفهوم داشتن دیدی کامل و از همه جهات به شهر است، بهعبارت سادهتر، در این خانهها، کل شهر را زیر پاهای خود میبینید.
روفتاپ
به بخش فوقانی یا روی پشتبام ساختمانها، روفتاپ (Rooftop) میگویند. از این فضا بیشتر برای تفریح، استراحت یا اجرای امکاناتی مانند روفگاردن، کافه و تراس استفاده میکنند.
روفگاردن
روف گاردن (Roof Garden) به فضای سبز طراحیشده روی سقف یا پشتبام ساختمانها گفته میشود که معمولا شامل بخشهای مختلفی به شرح زیر است:
- آلاچیق؛
- فضای نشستن و برگزاری دورهمی؛
- میز و صندلی؛
- محل آفتابگرفتن؛
- باربیکیو؛
- فضای مهمانی؛
- درختچه، گیاهان مختلف و گلهای طبیعی با سیستم آبیاری.
آسانسور پانوراما
آسانسور پانوراما (Panoramic Elevator) نوعی آسانسور است که کابین آن بهجای دیوارههای فلزی از پنلهای شفاف پلاستیکی یا شیشهای ساخته شده و مسافران میتوانند حین جابهجایی بین طبقات از تماشای فضای بیرون لذت ببرند.
فضای باز مسکونی
فضای باز مسکونی، بخشی از عرصه یک پلاک مسکونی است که بهصورت اشغالی از آن برای اجرای مواردی مانند راهپله، پارکینگ، راهپله، سرویسبهداشتی و غیره استفاده میشود.
نمای ساختمان
در واژه نامه ملکی، تمامی سطوح خارجی یک ساختمان که به فضاهای باز، گذرگاهها، خیابانها یا حیاطها مشرف است، نمای ساختمان میگویند. نمای ساختمان به دو دسته زیر تقسیم میشود:
| نوع نمای ساختمان | توضیحات |
| نمای اصلی ساختمان | نمایی از ساختمان که به خیابان یا حیاط مشرف است. |
| نمای جانبی یا فرعی ساختمان | نمایی از ساختمان که به حیاط خلوت یا حیاط جانبی مشرف است. |
سطح اشغال (سطح زیربنا در طبقه همکف)
سطح زیربنا در طبقه همکف که به آن سطح اشغال نیز میگویند یکی دیگر از اصطلاحات مهم در واژه نامه املاک است. سطح اشغال در واقع بخشی از سطح پلاک زمین است که آن را به احداث ساختمان در طبقه همکف اختصاص دادهاند.
سطح زیربنا در کل طبقات ساختمان
به مجموع مساحت طبقههای ساختمان با در نظر گرفتن دیوارهای خارجی آن سطح زیربنا در کل طبقات میگویند.
ارتفاع ساختمان
به فاصله عمودی از کد ارتفاعی متوسط خیابان یا معبر کنار قطعه زمین تا آخرین نقطه از سقف ساختمان، ارتفاع ساختمان میگویند.
مجتمع مسکونی
مجتمع مسکونی شامل محلی است که در آن واحدهای مسکونی (شامل بیشتر از 1 بلوک ساختمانی) و در محوطهای با مقررات و ضوابط مشخص ساخته شده است.
واحد مسکونی
واحد مسکونی شامل مجموعهای از فضاهایی مانند ورودی مستقل برای هر واحد، سرویس بهداشتی و آشپزخانه است.
آپارتمان
به ساختمانی که امکانات لازم برای سکونت بیشتر از 2 خانواده را داشته باشد، آپارتمان میگویند.
پارکینگ
پارکینگ، فضایی برای پارک کردن دائم یا موقت وسایلنقلیه موتوری است. انواع پارکینگ در اصطلاحات ملکی به دستههای زیر تقسیم میشوند:
| نوع پارکینگ | توضیحات |
| پارکینگ اختصاصی | پارکینگ اختصاصی و خصوصی برای ساختمان اصلی که دارای اجزای استخوانبندی مشترک با ساختمان اصلی بوده و قوانین و مقررات آن مربوط به همان ساختمان است. |
| پارکینگ عمومی | مکانی برای پارک کردن وسایلنقلیه موتوری توسط افراد در محلههای مختلف شهر است که باید برای آن هزینه پرداخت کنند. |
| پارکینگ وابسته | ساختمانی فرعی و وابسته به ساختمان اصلی است که از آن برای پارک کردن وسایلنقلیه موتوری ساکنان ساختمان اصلی استفاده میشود. |
طبقه همکف
در اصطلاحات ملکی برای اجاره و خرید خانه، بارها واژه طبقه همکف را شنیدهاید. طبقه همکف در واقع طبقهای است که سطح آن همتراز با کف یا متوسط ارتفاع همکف در صورت وجود معبری شیبدار با حداکثر بلندی از هر نقطه کف معبر موردنظر است.
زیرزمین
زیرزمین، زیربنایی است که در طبقه همکف ساخته شده و ارتفاع آن از تراز متوسط معبر کناری یا فضای آزاد ساختمان تا بالای سقف حدود 1/40 متر است.
پیلوت
پیلوت در اصطلاحات کاربردی املاک به قسمتی از طبقه همکف اشاره دارد که فضایی سرپوشیده اما بدون دیوار جداکننده داشته و زیر بخشی یا تمام کف طبقه اول قرار میگیرد.
حداکثر ارتفاع پیلوت بعد از نصب کردن سقف کاذب حدود 4/2 متر بوده و با در نظر گرفتن اندازه سقف کاذب باید حداکثر 3 متر باشد .
بام شیبدار
بامی است که زاویه شیب آن با خط افق بیشتر از 10 درجه باشد.
تراس
در اصطلاحات ملکی به سطح بنای مسقفنشده (غیر از پشتبام) تراس میگویند.
بالکن
بالکن سطحی سرپوشیده در طبقات بالای ساختمان است که حداقل یکطرف آن باز بوده و زیر آن نیز فضای بسته وجود ندارد.
نورگیر، پاسیو و حیاطخلوت
نورگیر و پاسیو و حیاطخلوت فضایی خارج از سایر فضاهای ساختمان است که مسقف نبوده یا سقف شفاف دارد و از آن تنها برای نورگیری و تهویه واحدها استفاده میکنند.
گواهی پایان کار
گواهی پایانکار سندی است که شهرداری پس از تمام شدن مراحل ساختوساز بنا صادر خواهد کرد. این گواهی نشان میدهد که ساختمان بر اساس قوانین ساختمانسازی کشور ساخته شده و آماده بهرهبرداری است.
اصطلاحات ملکی سند مالکیت
باتوجهبه اینکه برای خرید و فروش هر ملکی باید سند مالکیت بررسی شود، در این بخش از مقاله به بررسی واژه نامه ملکی سند مالکیت میپردازیم.
سند تکبرگ
سند تکبرگ، سندی است که جایگزین اسناد منگولهدار قدیمی شده است. از جمله مهمترین ویژگیهای این سند مالکیت میتوان به هولوگرام اشاره کرد که احتمال تقلب را کاهش میدهد.
سند ششدانگ
سند ششدانگ یکی از قدیمیترین اصطلاحات بازار املاک است. این سند نشان میدهد که مالکیت ملک بهصورت کامل تنها به یک نفر تعلق داشته و فرد دیگری هیچ سهمی در ملک ندارد.
سند رسمی
سند رسمی به اسنادی گفته میشود که طبق مقررات قانونی و در اداره ثبت اسناد و املاک کشور یا دفاتر اسناد رسمی تنظیم شدهاند.
سند عادی
اگر سندی مانند سند رسمی در اداره ثبت اسناد و املاک کشور یا دفاتر اسناد رسمی ثبت نشده باشد، به آن سند عادی میگویند.
سرقفلی
سرقفلی یکی از اصطلاحات ملکی قدیمی است که تنها برای املاک تجاری کاربرد داشته و بهمعنای دریافت حق استفاده از ملک تجاری با پرداخت مبلغی به مالک است.
سند المثنی یا سند تعویضی
اگر سند مالکیت ملکی مفقود شده، آسیب دیده یا از بین رفته باشد، مالک میتواند برای دریافت سند مالکیت جدید اقدام کند که به آن سند المثنی میگویند. این سند با نام سند تعویضی نیز شناخته میشود.
بنچاق
بنچاق همان سندهای معمولی است که در گذشته استفاده میشدند. بنچاق معمولا توسط فردی با دانش و آگاهی نسبت به ملک نوشته شده و سپس توسط معتمدین امضا و تایید میشد.
نسق
در برخی از شهرها، خانهها وزمینهای زراعی و باغها دارای نسق هستند. در واقع نسق، عملکرد عمرانی شخصی است که برای آبادانی زمین اقدام کرده است.
قولنامه
قولنامه یکی از اصطلاحات املاک قدیمی است. قولنامه در واقع سندی مکتوب است که در زمان خرید و فروش ملک تنظیم خواهد شد. این سند بر اساس توافقهای صورتگرفته بین فروشنده و خریدار نوشته شده و باید توسط کارشناس آژانس املاک تنظیم شود. بهعبارت سادهتر، قولنامه بهمعنای وعده انجام دادن قرارداد است و بیشتر مانند نوعی پیشقرارداد عمل میکند.
مبایعهنامه
مبایعهنامه نوعی قرارداد است که توسط اتحادیههای مشاورین املاک ارائه میشود. تمامی موارد قانونی مربوط به خرید و فروش ملک و تعهدات طرفین باید در مبایعهنامه آمده باشد. بهعبارت سادهتر، مبایعهنامه، قرارداد بیع یا قرارداد خرید و فروشی است که بهصورت رسمی منعقد میشود.
تفاوت مبایعهنامه و قولنامه
بسیاری از افراد مبایعهنامه و قولنامه را در اصطلاحات ملکی با یکدیگر اشتباه میگیرند. بنابراین در جدول زیر مقایسهای بین این دو ارائه میشود تا درک بهتری از تفاوتهای آنها داشته باشید.
| نوع سند | ماهیت سند | نوع تعهدات | نحوه انتقال سند |
| مبایعهنامه | قرارداد بیع یا قرارداد خرید و فروش ملک که بهصورت رسمی منعقد میشود. | تعهدی واقعی و قراردادی اصلی است. | بهمحض انعقاد مبایعهنامه، انتقال مالکیت انجام میشود. |
| قولنامه | وعده انجام قرارداد است و بیشتر بهعنوان نوعی پیشقرارداد عمل میکند. | نوعی وعده یا پیشقرارداد است. | تنظیم قولنامه بهمعنای انتقال مالکیت نیست و تنها نشاندهنده تعهد طرفین برای انجام معامله است. |
شناسه یکتای سند
شناسه یکتا در سند ملک، کدی اختصاصی است که برای اسناد رسمی در سامانه ثبت املاک و اسناد کشور ثبت میشود.
اصطلاحات املاک در خرید و فروش و اجاره ملک
در این بخش، به بررسی اصطلاحاتی میپردازیم که مربوط به خرید و فروش و اجاره ملک هستند تا واژه نامه املاک کاملتر شود.
پیشفروش
به فروش واحدهای مسکونی قبل از اتمام مراحل ساخت، پیشفروش میگویند.
وکالت فروش
شخصی که به نمایندگی از صاحب ملک برای فروش ملک اقدام میکند، وکیل فروش نام دارد.
ثمن معامله
ثمن معامله مبلغی است که خریدار برای خرید ملک باید به فروشنده پرداخت کند. این واژه یکی از اصطلاحات کاربردی املاک است.
غبن معامله
به تفاوت بین ثمن مورد معامله و ارزش آن در بازار، غبن معامله میگویند.
سامانه خودنویس
سامانه خودنویس یکی از سامانههای آنلاین ثبت قرارداد اجاره ملک و دریافت کد رهگیری اختصاصی است. از نیمه دوم سال 1403، تنظیم قراردادهای اجاره در سامانه خودنویس اجباری شده و تنظیم قرارداد دستی وجاهت قانونی ندارد.
اجارهنامه
اجارهنامه یکی دیگر از قدیمیترین اصطلاحات املاک و قراردادی است که در آن، مالک، ملک خود را در ازای دریافت مبلغی بهعنوان اجاره به مستاجر واگذار خواهد کرد.
مستاجر
مستاجر کسی است که با پرداخت مبلغی بهعنوان ودیعه و اجاره میتواند مطابق قرارداد اجارهنامه، ملکی را از مالک اجاره کند.
موجر
موجر کسی است که در قبال دریافت ودیعه و اجاره ماهانه، ملکی را به مستاجر واگذار خواهد کرد.
رهن کامل
اگر مستاجر و موجر روی پرداخت ودیعه و عدم دریافت اجاره ماهانه توافق کرده باشند، خانه در رهن کامل خواهد بود.
ودیعه
ودیعه مبلغی است که مستاجر بهعنوان تضمین به موجر پرداخت خواهد کرد. موجر در پایان مدت اجاره باید این مبلغ را به مستاجر برگرداند.
پایش قیمت اجاره
به بررسی و مقایسه قیمت اجاره در مناطق مختلف، پایش قیمت اجاره میگویند.
فسخ قرارداد
اگر طرفین معامله، قبل از اتمام دوره قرارداد و با شرایط قانونی به قرارداد پایان دهند، به آن فسخ قرارداد میگویند.
تمدید اجارهنامه
اگر قرارداد اجاره با توافق موجر و مستاجر برای یکسال دیگر تمدید شود به آن تمدید اجارهنامه میگویند.
کد رهگیری معاملات
پس از ثبت قرارداد اجاره در سامانه خودنویس یا ثبت قرارداد فروش در سامانه کاتب، کد رهگیری در اختیار طرفین قرار میگیرد که قابل رصد و پیگیری است.
اقاله قرارداد یا تفاسخ قرارداد
اقاله یا تفاسخ یکی از اصطلاحات بازار املاک است که در آن طرفین معامله با توافق یکدیگر، قرارداد را فسخ میکنند.
کد صنفی مشاور املاک
هر مشاور املاکی باید کدی بهعنوان مجوز فعالیت قانونی داشته باشد که به آن کد صنفی مشاور املاک میگویند.
استعلام مالکیت
به بررسی صحت اطلاعات مربوط به مالک از مراجع رسمی کشور، استعلام مالکیت میگویند.
پورسانت فروش
درصدی از مبلغ فروش ملک است که توسط خریدار و فروشنده به مشاور املاک پرداخت خواهد شد.
تهاتر
تهاتر در لغت بهمعنای تبادل کالا است. در اصطلاحات ملکی، تهاتر بهمفهوم تبادل ملک بین فروشنده و خریدار بدون جابهجایی پول یا پرداخت پول است.
ملک اکازیون
ملک اکازیون یکی از متداولترین اصطلاحات بازار املاک است که بارها آن را شنیدهاید. این اصطلاح به ملکی اشاره دارد که موقعیت و شرایطی ویژه به شرح زیر دارد:
- زیاد بودن قدرالسهم؛
- مشاعات خاص؛
- کیفیت بالای مصالح مصرفی در ساخت بنا؛
- استفاده از محصولات برند در ساختمان؛
- قیمت مناسب و حتی کمتر در مقایسه با ملکهای مشابه.
کلید نخورده
به واحدهای نوساز که هنوز شخصی در آنها ساکن نشده است، خانه کلید نخورده میگویند. البته ممکن است چند سال از ساخت آپارتمان گذشته باشد.
ملک کلنگی
به ملکی که ساختمان آن قابل سکونت نیست و ارزش زمین آن بیشتر است، ملک کلنگی میگویند.
فروش متری ملک
فروش متری خانه یکی از اصطلاحات جدید بازار املاک است که با حضور بیتهوم در این بازار وارد واژه نامه املاک شد. این اصطلاح به فروش خانه بهصورت متری و مرحلهبهمرحله اشاره دارد. برای کسب اطلاعات بیشتر میتوانید صفحه خرید متری مسکن در سایت بیتهوم را مطالعه کنید.
اصطلاحات ملکی و کاربرد آنها در معامله
اصطلاحات ملکی که در این مقاله بررسی شدند، همگی در مراحل مختلفی مانند خرید و فروش ملک و زمین، رهن و اجاره، ساختوساز و دیگر موارد مشابه کاربرد دارند. بنابراین اگر قصد معامله ملک در آینده را دارید، بهتر است با این اصطلاحات آشنا شوید تا بهدلیل ندانستن معنای واژهای، مشکل حقوقی و قضایی برای شما ایجاد نشود. در ضمن با اطلاع دقیق از مفهوم هر واژه و در نتیجه اشراف بر معامله میتوانید از اشتباه و تقلب در معامله نیز جلوگیری کنید.
